Sau sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, Lào Cai bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ với mục tiêu tinh gọn bộ máy, chuẩn hóa quy trình và hiện đại hóa phương thức quản trị. Trên cơ sở các chỉ đạo lớn của Chính phủ, ngày 4/11/2025, Uỷ ban nhân dân tỉnh Lào Cai đã ban hành Quyết định số 1865/QĐ-UBND phê duyệt Phương án triển khai 100% thủ tục hành chính thực hiện không phụ thuộc vào địa giới hành chính, đây là một bước đi mang tính đột phá nhằm nâng cao hiệu lực quản trị, và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.
Tỉnh Lào Cai sau sáp nhập (Nguồn: Báo Lào Cai)
Hoàn thiện thể chế theo chỉ đạo của Chính phủ
Trong những năm gần đây, chính phủ đã liên tục ban hành các chính sách cải cách mạnh mẽ như Nghị quyết 66/NQ-CP ngày 26/3/2025 về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; Nghị định 118/2025/NĐ-CP ngày 09/6/2025 về cơ chế một cửa, một cửa liên thông. Cùng các văn bản về số hóa trong giải quyết thủ tục hành chính như Nghị định 45/2020/NĐ-CP ngày 08/4/2020 về thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường điện tử, Nghị định 42/2022/NĐ-CP ngày 24/6/2022 Quy định về việc cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến của cơ quan nhà nước trên môi trường mạng; Thông tư 01/2023/TT-VPCP ngày 05/4/2023 Quy định một số nội dung và biện pháp thi hành trong số hoá hồ sơ, kết quả giải quyết thủ tục hành chính và thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường điện tử và Thông tư 03/2025/TT-VPCP ngày 15/9/2025 Hướng dẫn thi hành một số nội dung của Nghị định số 118/2025/NĐ-CP ngày 09 tháng 6 năm 2025 của Chính phủ.
Tỉnh Lào Cai đã nhanh chóng cụ thể hóa các chỉ đạo này bằng quyết định phê duyệt Phương án triển khai 100% thủ tục hành chính phi địa giới, trở thành một trong những địa phương đầu tiên chủ động thực hiện đúng tinh thần Nghị định 118 trước thời hạn. Đây là nền tảng quan trọng giúp tỉnh đẩy mạnh chuyển đổi số trong cung cấp dịch vụ công và nâng cao chất lượng phục vụ nhân dân.
Phương án 100% thủ tục hành chính phi địa giới – dấu ấn đột phá của Lào Cai
Theo Phương án ban hành kèm Quyết định 1865/QĐ-UBND ngày 04/11/2025, tỉnh Lào Cai đặt mục tiêu đến 31/12/2025, toàn bộ 2.199 thủ tục hành chính (gồm 1.875 thủ tục cấp tỉnh và 324 thủ tục cấp xã) sẽ được tiếp nhận, xử lý và trả kết quả không phụ thuộc vào địa giới hành chính.
Phương án yêu cầu:
100% quy trình phải được cấu hình điện tử và vận hành trên Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh;
Hệ thống kỹ thuật được nâng cấp, hoàn thiện để đáp ứng tiếp nhận, xử lý và trả kết quả phi địa giới an toàn;
100% cán bộ tiếp nhận và giải quyết thủ tục hành chính phải có chữ ký số cá nhân, được cấp bởi Ban Cơ yếu Chính phủ;
Tổ chức tập huấn chuyên sâu cho cán bộ ở tất cả Bộ phận Một cửa cấp tỉnh và cấp xã.
Lộ trình triển khai gồm hai giai đoạn:
Giai đoạn 1 (đến 30/11/2025): Hoàn thành cấu hình toàn bộ thủ tục hành chính và đào tạo cán bộ.
Giai đoạn 2 (từ 01/12/2025): Vận hành chính thức trên toàn tỉnh.
Mô hình này mở ra cách tiếp cận mới: người dân có thể nộp hồ sơ ở bất cứ đâu thuận tiện, không phụ thuộc nơi cư trú hay địa bàn quản lý - một đặc điểm cốt lõi của dịch vụ công thế hệ mới.
Vai trò trung tâm của Sở Khoa học và Công nghệ
Trong hệ sinh thái cải cách hành chính và chuyển đổi số của tỉnh, Sở Khoa học và Công nghệ giữ vai trò nòng cốt. Sở phối hợp với Trung tâm Phục vụ hành chính công nâng cấp hệ thống giải quyết thủ tục hành chính; đảm bảo các tiêu chuẩn kỹ thuật, an ninh thông tin và liên thông dữ liệu; hỗ trợ cấu hình quy trình điện tử; đồng thời tham gia đào tạo, hướng dẫn nghiệp vụ cho cán bộ các cấp.
Vai trò của Sở Khoa học và Công nghệ thể hiện sự chuyển đổi mô hình hoạt động của các sở sau sáp nhập: vừa thực hiện chức năng quản lý nhà nước truyền thống, vừa đảm nhiệm trọng trách tham mưu về hạ tầng công nghệ, dữ liệu và nền tảng số - các yếu tố cốt lõi của mô hình quản trị hiện đại.
Tác động trực tiếp đến người dân và bộ máy công quyền
Việc triển khai mô hình thủ tục hành chính phi địa giới mang lại nhiều lợi ích rõ rệt:
Xóa bỏ tính cục bộ theo địa bàn, tạo thuận lợi tối đa cho người dân và doanh nghiệp;
Giảm chi phí đi lại, rút ngắn thời gian xử lý, hạn chế hồ sơ giấy;
Tăng tính minh bạch nhờ quy trình chuẩn hóa và theo dõi điện tử;
Phân bổ lại khối lượng công việc giữa các địa phương, khắc phục tình trạng quá tải cục bộ.
Song song với đó, Phương án cũng yêu cầu tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn qua các Tổ công nghệ số cộng đồng, bảo đảm mọi người dân đều có thể tiếp cận dịch vụ số.
Kết nối cải cách - chuyển đổi số - sáp nhập bộ máy
Sự đồng bộ giữa công tác sắp xếp tổ chức các sở, Phương án 100% thủ tục hành chính phi địa giới và hệ thống chỉ đạo của Chính phủ đã tạo ra “khung chính sách hoàn chỉnh” để Lào Cai tiến tới chính quyền số hiện đại. Khi bộ máy được tinh gọn, quy trình được số hóa và dữ liệu được dùng chung, tỉnh có nền tảng vững chắc để:
Nâng cao chỉ số cải cách hành chính (PAR Index) và chỉ số chuyển đổi số (DTI);
Tăng mức độ hài lòng của người dân (SIPAS);
Đẩy nhanh tiến trình phát triển kinh tế số, xã hội số và chính quyền số.
Công cuộc cải cách hành chính và chuyển đổi số sau sáp nhập đang tạo nên diện mạo mới cho nền hành chính tỉnh Lào Cai - minh bạch hơn, hiệu quả hơn và phục vụ tốt hơn. Trong tiến trình đó, Sở Khoa học và Công nghệ tiếp tục đóng vai trò nòng cốt về dữ liệu, công nghệ và điều phối kỹ thuật; góp phần quan trọng vào việc xây dựng chính quyền số toàn diện và thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội bền vững của tỉnh./.
Phan Thị Thu Thuỷ
Trung tâm Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo tỉnh Lào Cai
